ΠΩΣ ΝΑ ΜΕΛΕΤΑΤΕ ΠΙΑΝΟ

Εφαρμόζοντας ορθές μεθόδους μελέτης στο πιάνο θα σας βοηθήσει να μαθαίνετε τα κομμάτια σας ταχύτερα και καλύτερα. Θα σας βοηθήσει επίσης να βελτιώσετε χρόνο με το χρόνο την τεχνική σας.

Κάθε άνθρωπος μαθαίνει με τον δικό του ξεχωριστό τρόπο. Λόγω της εμπειρίας σας, του υπόβαθρου και των ικανοτήτων σας, θα μαθαίνετε μ’ έναν τρόπο που διαφέρει από τον τρόπο που μαθαίνει κάποιος άλλος.

Μια τεχνική που είναι πολύ χρήσιμη για τη μελέτη ενός ορισμένου κομματιού, π.χ. του Μπαχ, μπορεί να είναι άχρηστη για κάποιο άλλο κομμάτι, π.χ. του Ντεμπυσσύ.

Πρέπει να είστε συνεχώς δημιουργικοί, να πειραματίζεστε και να δοκιμάζετε διαφορετικές μεθόδους, ώστε να ανακαλύψετε ποια μέθοδος είναι η πιο κατάλληλη για να μάθετε ένα συγκεκριμένο κομμάτι ή κάποιο τμήμα του.

Να ακούτε προσεκτικά. Όλα τα υπόλοιπα στην μελέτη σας εξαρτώνται από το πόσο προσεκτικά εσείς ακούτε τον εαυτό σας.

Να παίζετε σωστά από την αρχή. Να έχετε πάντοτε ως στόχο την τελειότητα στους φθόγγους, τον ήχο και τη μουσική έκφραση.

Είναι καλύτερο να παίξουμε κάτι μια φορά σωστά παρά να το παίξουμε χίλιες φορές λανθασμένα.

Να προσπαθείτε να κατανοείτε την μουσική. Να εφαρμόζετε στα κομμάτια που παίζετε ό,τι έχετε μάθει στις τάξεις σας της θεωρίας και όλα όσα γνωρίζετε για τη μουσική.

Να βρίσκετε στα κομμάτια σας την τονικότητά τους, τις συγχορδίες, τα μοτίβα, τα τμήματα που επαναλαμβάνονται, τη μορφή, τις φράσεις, τα συνοδευτικά σχήματα, τα ρυθμικά μοτίβα.

Αν έχετε κατανοήσει το κομμάτι σας, θα το μάθετε πιο γρήγορα, θα το απομνημονεύσετε καλύτερα και θα το παίζετε πιο μουσικά.

Να κρατάτε σημειώσεις. Η καταγραφή σάς βοηθάει να θυμάστε καλύτερα τα πράγματα που μελετάτε. Όταν ξαναβλέπετε κάτι μία, δύο μέρες ή μια εβδομάδα αργότερα, επανέρχεται στη μνήμη σας και έτσι μπορεί πιο εύκολα να εγγραφεί στη μακροπρόθεσμη μνήμη σας.

Όταν καταγράφετε κάτι, αυτή η διαδικασία εγγραφής στη μακροπρόθεσμη μνήμη γίνεται αυτόματα.

Να αντιμετωπίζετε την μελέτη ως τη λύση ενός προβλήματος. Μη θεωρείτε την μελέτη σας απλώς σαν ένα ορισμένο χρονικό διάστημα που πρέπει να αφιερώσετε στο πιάνο ή απλώς σαν την επανάληψη των κομματιών σας ορισμένες φορές την ημέρα. Να θεωρείτε τη μελέτη σας ως τον εντοπισμό και τη λύση προβλημάτων μέσα στα κομμάτια σας.

Οι σπουδαστές συχνά προσέχουν μόνο τον ήχο. Στο πιάνο είναι δυνατόν να παράγετε έναν απολύτως σωστό και ακόμη όμορφο και μουσικό ήχο, ταυτόχρονα όμως να κακομεταχειρίζεστε το σώμα σας μ’ έναν φοβερό τρόπο.

Ίσως κατορθώσετε να παίξετε έτσι για ένα χρόνο ή ακόμα και για δέκα χρόνια – τελικά όμως θα υπάρξει πρόβλημα. Εν τω μεταξύ, ίσως έχουν εμφανισθεί διάφορες τενοντίτιδες και πόνοι και ο ήχος σας και η τεχνική σας – ακόμη και αν είναι καλοί – δεν θα είναι τόσο καλοί όσο θα μπορούσαν να είναι.

Χωρίστε το κομμάτι σας σε μικρά τμήματα και μελετήστε κάθε τμήμα μέχρι να το μάθετε καλά. Στη συνέχεια, συνδυάστε δύο μικρά τμήματα ώστε να σχηματίσετε ένα μεγαλύτερο τμήμα.

Μελετήστε αυτό το μεγαλύτερο τμήμα μέχρι να το αποδώσετε καλά. Συνεχίστε να συνδυάζετε τμήματα μέχρι να παίξετε ολόκληρο το κομμάτι.

Επιλέξτε ένα τμήμα και μελετήστε το με κάθε χέρι χωριστά, μέχρι να μπορείτε να το αποδώσετε καλά. Στη συνέχεια, παίξτε το με τα δύο χέρια μαζί, μέχρις ότου κατορθώσετε να το παίξετε καλά. Η ξεκινήστε και παίξτε με τα δυο χέρια μαζί, κατόπιν χωριστά, και μετά πάλι μαζί.

Η μελέτη με παύσεις μπορεί να σας βοηθήσει να παίζετε πιο ρυθμικά, κάτι που συνήθως λείπει από το παίξιμο των μαθητών. Η μελέτη με παύσεις βοηθάει την μνήμη. Καθιστά κάθε ομάδα φθόγγων απολύτως σαφή στο μυαλό σας. Μελετώντας με παύσεις βελτιώνετε την τεχνική σας.Εισάγετε παύσεις σε συγκεκριμένα σημεία του κομματιού.

Παίξτε όλες τις νότες στακάτο. Δυναμώνει το ανασήκωμα των δακτύλων (συχνά ένα αδύναμο μέρος της τεχνικής των δακτύλων). Σάς βοηθάει να παράγετε έναν πιο καθαρό ήχο. Συγκρατεί τις νότες από το να μπερδεύονται η μια με την άλλη.

Παίξτε κάθε νότα πολύ δυνατά. Θα πρέπει να παίξετε πιο αργά απ’ όσο συνήθως. Κάντε το μόνο για σχετικά σύντομα σημεία (passages) και αμέσως μετά αλλάξτε μέθοδο μελέτης (όπως παίξιμο σιγανά). Αν τα χέρια ή οι βραχίονές σας αρχίζουν να πονάνε ή αισθάνεστε κούραση, σταματήστε αμέσως.

Θα πρέπει να χρησιμοποιείτε συχνά τον μετρονόμο στη μελέτη σας. Σάς υποχρεώνει να είστε πιο ακριβείς στο μέτρημα και στο παίξιμό σας γενικότερα. Σάς βοηθάει να αναπτύξετε την ρυθμική σας αίσθηση. Η μελέτη με τον μετρονόμο μπορεί και πρέπει να συνδυαστεί και με άλλες μεθόδους μελέτης, όπως η μελέτη κατά τμήματα, παύσεις, στακάτο, δυνατά, σιγανά και ούτω καθ’ εξής.

Συχνά οι μαθητές μπορούν να παίξουν από μνήμης ένα μέρος μόνο σε γρήγορη ρυθμική αγωγή, όχι όμως πιο αργά. Αυτό συμβαίνει επειδή βασίζονται μόνο στην μνήμη των δακτύλων. Το παίξιμο σε διάφορες ταχύτητες σάς ωθεί να αναπτύξετε και άλλα είδη μνήμης. Ενισχύει την τεχνική. Συχνά οι μαθητές έχουν τεχνικά προβλήματα, όταν παίζουν ένα κομμάτι με πιο αργό ρυθμό, παρότι το ίδιο κομμάτι μπορούν να το παίξουν στην κανονική του ταχύτητα. Αυτό δείχνει ότι το κομμάτι δεν είναι τεχνικά ασφαλές.

Επιλέξτε ένα τμήμα του κομματιού σας. Προσπαθήστε να το παίξετε τρεις φορές στη σειρά χωρίς ούτε το παραμικρό λάθος. Όταν το καταφέρετε αυτό, δοκιμάστε να παίξετε το τμήμα πέντε φορές στη σειρά χωρίς λάθος. Όταν και αυτό το πετύχετε, προσπαθήστε να παίξετε το τμήμα δέκα φορές στη σειρά τέλεια. Όταν μπορείτε να το κάνετε αυτό, ξέρετε ότι έχετε κατακτήσει αυτό το τμήμα του κομματιού.

Να έχετε πρόχειρο ένα κασετόφωνο και να ηχογραφείτε συχνά το παίξιμό σας. Η εμπειρία αυτή θα σας ανοίξει τα αυτιά. Θα πρέπει να κρατάτε μία κασέτα με τις καλύτερες εκτελέσεις σας. Όποτε έχετε ένα κομμάτι έτοιμο για παρουσίαση, να το ηχογραφείτε σ’ αυτή την κασέτα. Μην το κάνετε μόνο μία φορά, ηχογραφήστε το αρκετές φορές μέχρι να πετύχετε μία πραγματικά καλή ηχογράφηση. Έπειτα, κάθε λίγους μήνες, μπορείτε να ακούτε την κασέτα με τις καλύτερες εκτελέσεις σας. Θα εντυπωσιαστείτε με την πρόοδο που θα έχετε κάνει μέσα σε λίγους μήνες.

Εάν παίζετε συνήθως ένα σημείο με πεντάλ, παίξτε το χωρίς πεντάλ. Μπορείτε να ακούτε πιο καθαρά αυτό που παίζετε, ιδιαίτερα τις λάθος νότες ή την ανομοιομορφία στο παίξιμό σας. Εάν κάτι ακούγεται καλό χωρίς πεντάλ, πιθανόν θα ακούγεται ακόμα καλύτερο με πεντάλ.

Το κύριο όργανο που ασκείτε, όταν μελετάτε πιάνο, δεν είναι τα δάχτυλά σας, τα χέρια ή οι βραχίονες, είναι το μυαλό σας. Οποιαδήποτε αποκλειστική μέθοδος – όσο καλή κι αν είναι – προκαλεί στο τέλος νοητικό κορεσμό και αδράνεια, αν την χρησιμοποιούμε συνέχεια, για ώρες.

Η μελέτη πρέπει να είναι δημιουργική και ευχάριστη, όχι απλώς μια βαρετή ρουτίνα.
Χρησιμοποιώντας ποικιλία τεχνικών μελέτης, μπορείτε να διατηρείτε το μυαλό σας ενεργό για περισσότερη ώρα. Έτσι, θα μπορείτε να συγκρατείτε πολύ περισσότερα απ’ αυτά που μελετάτε.

Η μελέτη με διάφορους τρόπους, με διάφορα είδη κινήσεων των δακτύλων, του καρπού και ολόκληρου του χεριού, αναπτύσσει και ενδυναμώνει την μνήμη σας. Πολλοί πιανίστες διαμαρτύρονται ότι έχουν προβλήματα μνήμης, όταν πρέπει να παίξουν σ’ ένα πιάνο που τους προκαλεί διαφορετική αίσθηση από το πιάνο που έχουν συνηθίσει.

Σε πολλούς πιανίστες δεν αρέσει να χρησιμοποιούν τεχνικές μελέτης, θέλουν «απλώς να παίζουν». Ίσως όμως αναθεωρήσουν τις απόψεις τους, αφού δοκιμάσουν αυτές τις τεχνικές για μερικούς μήνες και ανακαλύψουν ότι μαθαίνουν τα κομμάτια τους 2-3 φορές πιο γρήγορα από πριν και τα ερμηνεύουν καλύτερα.

Ένα ερέθισμα εισέρχεται στη μακροπρόθεσμη μνήμη μας (δηλαδή το μαθαίνουμε), αφού το έχουμε παρατηρήσει προσεκτικά 7 φορές. Αν όμως μάθουμε στην αρχή ένα «λανθασμένο» ερέθισμα, τότε απαιτούνται κατά μέσο όρο 35 (!) επαναλήψεις για να μάθουμε το «σωστό» ερέθισμα! Το να μάθουμε κάτι σωστά από την αρχή είναι πέντε φορές πιο εύκολο από το να το ξαναμάθουμε, αφού το μάθαμε στην αρχή λανθασμένα.

Η ανάλυση ενός αντικειμένου που μαθαίνουμε μάς βοηθάει να το θυμόμαστε για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Το κλειδί για να κάνουμε ένα συγκεκριμένο ερέθισμα να εγγραφεί στη μακροπρόθεσμη μνήμη μας, είναι να το επαναλαμβάνουμε κάθε τόσο επί μακρό χρονικό διάστημα. Ερεθίσματα που δεν επαναλαμβάνονται κατ’ αυτό τον τρόπο εξασθενούν βαθμιαία με την πάροδο του χρόνου. Η καταγραφή όμως ενός ερεθίσματος μάς επιτρέπει να το επαναλαμβάνουμε για κάποιο χρονικό διάστημα, ώστε να γίνει έτσι μέρος της μακροχρόνιας, μόνιμης μνήμης μας.

Εάν ένα ερέθισμα, το παρατηρήσουμε προσεκτικά περίπου επτά φορές, θα εγγραφεί στην μακροπρόθεσμη μνήμη μας. Αν αυτή η διαδικασία επαναληφθεί για ένα χρονικό διάστημα (ας πούμε, το ερέθισμα επαναλαμβάνεται επτά φορές την ημέρα για μια περίοδο πέντε ημερών) η μακροπρόθεσμη μνήμη μας γίνεται σταδιακά όλο και πιο ισχυρή – είναι πια «μόνιμη».

Παίξτε ολόκληρο το κομμάτι, κατόπιν χωρίστε το σε μέρη και παίξτε τα, και μετά πάλι ολόκληρο το έργο. Αυτή είναι μία από τις καλύτερες μεθόδους μάθησης. Σας βοηθάει να μαθαίνετε πιο γρήγορα και να συγκρατείτε τα πράγματα καλύτερα. Οι ψυχολόγοι αναφέρονται σ’ αυτή την μέθοδο ως «σύνθεση – ανάλυση – σύνθεση». Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί και σε άλλους τομείς μάθησης (για παράδειγμα, στα σχολικά σας μαθήματα).

Παίζετε το κομμάτι με διάφορα είδη τεχνικής και σε ποικίλες περιστάσεις. Οι ψυχολόγοι το ονομάζουν αυτό «υπερμάθηση». Συνήθως, όταν μελετάτε, δεν χρειάζεται να επαναλαμβάνετε κάθε μέθοδο μελέτης πάλι και πάλι. Αυτό που πρέπει να κάνετε είναι να επαναλαμβάνετε κάθε μέθοδο μέχρι να την μάθετε καλά.

Advertisements

One thought on “ΠΩΣ ΝΑ ΜΕΛΕΤΑΤΕ ΠΙΑΝΟ

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s